Serwisy partnerskie:
Close icon
Serwisy partnerskie

Styloclone – instrument muzyczny

Article Image
Elmax
Przedstawiony w artykule instrument jest kopią kultowego oryginału – stanowi hołd dla muzycznego klasyka i jest świetnym projektem dla początkujących. To również doskonała zabawa dla osób z muzycznym zacięciem, zwłaszcza zainteresowanych instrumentami starej szkoły. Cały projekt mieści się na jednej, łatwej w montażu płytce drukowanej, którą można zamontować w obudowie lub pozostawić jako konstrukcję wolnostojącą.

Projekt jest na tyle prosty, że doskonale nadaje się dla osób uczących się elektroniki, a jednocześnie na tyle atrakcyjny, że zapewni rozrywkę osobom w każdym wieku. Stylophone to bardzo prosty instrument muzyczny, który umożliwia granie pojedynczych dźwięków za pomocą rysika (lub długopisu). Charakterystyczną cechą Stylophone’a jest to, że klawisze instrumentu są wykonane bezpośrednio na płytce drukowanej.

Oryginalny Stylophone firmy Dubreq pojawił się na rynku w 1968 roku. Chociaż nigdy nie zyskał takiej popularności jak na przykład gitara elektryczna, z pewnością odcisnął swoje piętno na muzyce popularnej. Godne uwagi przykłady wykorzystania Stylophone’a można usłyszeć na początku utworu Davida Bowiego „Space Oddity” oraz w całym instrumentalnym utworze zespołu The Tornados „Telstar”. Mimo swojej prostoty charakterystyczne brzmienie tego instrumentu zajmuje ważne miejsce w muzyce popularnej.

Nazwa „Styloclone” wskazuje, że nie jest to prawdziwy Stylophone, lecz jego replika stanowiąca hołd dla oryginalnego instrumentu i czerpiąca z niego inspirację. Nasza wersja w dużym stopniu nawiązuje do projektu Stylophone’a z lat 70. i zachowuje jego charakterystyczne elementy, takie jak ścieżki płytki drukowanej tworzące klawiaturę.

Patrząc na ten projekt okiem inżyniera, moją pierwszą reakcją była chęć „pozłocenia” go, tak aby miał znacznie większe możliwości niż oryginał. W ten sposób stracilibyśmy jednak istotę Stylophone’a.

Mogliśmy oprzeć go na module z mikrokontrolerem, co pozwoliłoby zastosować różnego rodzaju sprytne rozwiązania, w tym nietypowe przebiegi i efekty. Mogliśmy też „zachować czystość”, jak powiedziałby lokalny muzyk z Sydney, Blair „Moog” Joscelyne. [To utalentowany człowiek – przyp. red. oryg.]

Ostatecznie postanowiliśmy kierować się zasadą KISS (keep it simple, stupid), czyli zachować maksymalną prostotę. Jeśli ludziom spodoba się oldschoolowy urok naszej wersji Stylophone’a, być może w przyszłości stworzymy jej nowocześniejszą odmianę. Styloclone składa się z płytki drukowanej i rysika służącego do wydobywania dźwięków; całość można opcjonalnie zamontować w obudowie, co pokazano na fotografiach.

Oryginalny układ Stylophone’a składa się z dwóch głównych części. Pierwsza to prosty generator, w którym rysik zmienia stałą czasową obwodu RC, umożliwiając generowanie dźwięku o różnej wysokości. Drugi generator, odpowiedzialny za wibrato, powoduje niewielkie, ale szybkie zmiany częstotliwości dźwięku, dzięki czemu jego brzmienie staje się ciekawsze. Być może rozpoznajesz efekt wibrato, ponieważ jest on stosowany w wielu instrumentach i naśladowany również przez ludzki głos.

We wczesnych modelach Stylophone’a w generatorze stosowano tranzystor jednozłączowy, jednak obecnie elementy te są rzadkością. W późniejszych wersjach pojawił się układ scalony timera 555, który do dziś cieszy się dużą popularnością, dlatego również zastosowaliśmy go w naszym projekcie.

Oryginalne rozwiązanie stanowi prawdziwą lekcję mistrzowską w zakresie maksymalnego wykorzystania minimalnej liczby elementów. Zachowaliśmy istotę projektu i dodaliśmy kilka nowych rozwiązań, dzięki czemu powstała jego nowoczesna wersja, którą można samodzielnie zbudować. Jedną z modyfikacji było dodanie prostego wzmacniacza mocy współpracującego ze standardowym głośnikiem 8 Ω. W oryginalnym układzie zastosowano głośnik o wysokiej impedancji, który obecnie jest trudny do zdobycia.

Zastosowaliśmy wzmacniacz LM386, który wprawdzie nie przenosi Stylophone’a w XXI wiek, ponieważ układ ten jest produkowany od połowy lat 70., ale nadal pozostaje bardzo popularny. LM386 cieszy się uznaniem wśród konstruktorów sprzętu muzycznego jako układ powszechnie stosowany we wzmacniaczach do ćwiczeń gry na gitarze oraz efektach typu fuzz. Jest to więc trafny wybór.

Na stronie siliconchip.au/Shop/6/432 można posłuchać kilku próbek dźwiękowych prototypu Styloclone. Pamiętajcie jednak, że jestem raczej inżynierem niż muzykiem, więc nie oczekujcie „Koncertów brandenburskich”!

Próbki te powinny jednak dać wyobrażenie o brzmieniu instrumentu zbudowanego zgodnie z niniejszym opisem. Można również wprowadzić kilka prostych modyfikacji zmieniających jego brzmienie. O niektórych z nich wspomnę później.

Aby przeczytać ten artykuł kup e-wydanie
Kup teraz
Chcesz częściej widzieć nasze artykuły w Google? Dodaj ELPORTAL do ulubionych źródeł
Firma:
AUTOR
Źródło
Elektronika dla Wszystkich wrzesień 2026
Udostępnij
UK Logo
Elektronika dla Wszystkich
Zapisując się na nasz newsletter możesz otrzymać GRATIS
najnowsze e-wydanie magazynu "Elektronika dla Wszystkich"